Ogłaszamy konkurs OPUS 32 LAP/Weave na projekty badawcze dla naukowczyń i naukowców na każdym etapie kariery oraz SONATA 22 dla osób ze stopniem doktora uzyskanym w latach 2019-2024. Łączny budżet obu konkursów to 800 mln zł.
Uniwersalny OPUS
OPUS to konkurs dla wszystkich naukowczyń i naukowców pracujących lub planujących pracę w Polsce, niezależnie od wieku, posiadanego stopnia lub tytułu naukowego oraz doświadczenia. Można w nim zdobyć grant na projekt badawczy z obszaru badań podstawowych, w każdej dziedzinie nauki. Projekty OPUS tradycyjnie można realizować bez partnerów zagranicznych lub z ich udziałem, a także z wykorzystaniem przez polskie zespoły wielkich międzynarodowych urządzeń badawczych.
Kierownikiem projektu OPUS może zostać naukowczyni lub naukowiec posiadający co najmniej jedną opublikowaną lub przyjętą do druku pracę, lub przynajmniej jedno dokonanie artystyczne bądź artystyczno-naukowe w przypadku działalności naukowej w zakresie twórczości i sztuki. Projekty OPUS można planować na 12, 24, 36 lub 48 miesięcy. Nie ma limitu finansowego na jeden projekt, ale wszystkie wydatki muszą być uzasadnione. Środki z grantu można przeznaczyć m.in. na wynagrodzenia dla kierownika i zespołu, w tym dla osób do 12 lat po doktoracie na stanowisku post-doc oraz dla senior researchera, zakup aparatury, urządzeń, oprogramowania, materiałów i drobnego sprzętu, usługi obce, pokrycie kosztów wyjazdów, wizyt i konsultacji, gratyfikacje dla wykonawców zbiorowych i inne koszty niezbędne do realizacji projektu.
Trzydziesta druga edycja OPUS, jak każda jesienna edycja tego konkursu, umożliwia ubieganie się o finansowanie projektów badawczych prowadzonych we współpracy międzynarodowej dwu- lub trójstronnej w ramach programu Weave z partnerami z Austrii, Czech, Słowenii, Niemiec, Szwajcarii, Luksemburga, Belgii-Flandrii oraz – po raz pierwszy – we współpracy dwustronnej z zespołami z Hiszpanii. Projekty te będą oceniane przez Narodowe Centrum Nauki zgodnie z procedurą agencji wiodącej (LAP), a wyniki tej oceny zostaną zaakceptowane przez zagraniczne agencje partnerskie, które równolegle przyznają środki na realizację projektów swoim zespołom.
Budżet konkursu OPUS 32 wynosi 600 mln zł i jest wyższy niż w poprzednich edycjach. Obecny wzrost to efekt m.in. planowanego zwiększenia dotacji celowej NCN w roku 2027.
SONATA – trampolina do kariery naukowej
Konkurs SONATA 22 jest przeznaczony dla badaczek i badaczy na wczesnym etapie kariery, którzy uzyskali stopień doktora w latach 2019-2024. Okres kwalifikacji wydłuża się, jeśli przebywali w tym czasie na długoterminowych zwolnieniach lub urlopach związanych z opieką i wychowaniem dzieci. Kierownik projektu musi posiadać w swoim dorobku przynajmniej jedną pracę opublikowaną lub przyjętą do druku, lub przynajmniej jedno dokonanie artystyczne bądź artystyczno-naukowe.
W konkursie sfinansujemy projekty badawcze z obszaru badań podstawowych, obejmujące dowolną dziedzinę nauki. Granty można planować na 1, 2 lub 3 lata, a środki można przeznaczyć na wynagrodzenia dla kierownika i zespołu, koszty obniżenia pensum dydaktycznego, zakup aparatury naukowo-badawczej, urządzeń, oprogramowania, materiałów i drobnego sprzętu, usługi obce, wyjazdy służbowe, wizyty, konsultacje, gratyfikacje dla wykonawców zbiorowych oraz inne koszty niezbędne do realizacji projektu. Grant SONATA można otrzymać tylko raz.
Budżet konkursu to 200 milionów złotych.
Składanie wniosków i zasady oceny
Formularze wniosków w systemie OSF zostaną uruchomione 1 października, nabór będzie otwarty do 15 grudnia 2026 r. do godziny 14.00.
Wnioski, które pozytywnie przejdą ocenę formalną, zostaną skierowane do dwuetapowej oceny merytorycznej. Oceny dokonają zespoły ekspertów wybrane przez Radę NCN dla poszczególnych paneli dyscyplin w ramach grup nauk.
W pierwszym etapie oceny każdy wniosek uzyska co najmniej dwie opinie wykonane przez członków zespołów ekspertów. Wnioski OPUS LAP będą oceniane równolegle z wnioskami OPUS. Eksperci będą oceniać m.in. spełnianie kryterium badań podstawowych, poziom naukowy i nowatorski charakter badań lub zadań przewidzianych do realizacji, wpływ realizacji projektu badawczego na rozwój dyscypliny naukowej, możliwość realizacji planowanych badań, osiągnięcia naukowe kierownika projektu badawczego, ocenę realizacji przez kierownika innych projektów badawczych, zasadność planowanych kosztów w stosunku do przedmiotu i zakresu badań oraz sposób przygotowania wniosku. W przypadku wniosków OPUS LAP dodatkowo ocenie będzie podlegać zrównoważony i komplementarny wkład wszystkich zespołów badawczych w realizację projektu, dorobek kierowników zagranicznych zespołów oraz wykonanie przez nich innych projektów badawczych.
Ostateczna ocena wniosku po I etapie zostanie ustalona przez zespół ekspertów podczas posiedzenia panelowego, po przeprowadzeniu dyskusji, z uwzględnieniem indywidualnych opinii. Wnioski, które przejdą do II etapu oceny, zostaną przekazane do zaopiniowania do ekspertów zewnętrznych. Każdy wniosek uzyska co najmniej dwie takie opinie. Ostateczna ocena wniosku będzie wynikiem dyskusji na drugim posiedzeniu panelowym zespołu ekspertów, uwzględniającej indywidualne opinie zewnętrzne.
Wyniki
Wyniki konkursów OPUS 32 i SONATA 22 będą znane do połowy przyszłego roku. Wyniki dla wniosków OPUS LAP, ze względu na konieczność ich zatwierdzenia przez zagraniczne agencje partnerskie, będziemy publikować w drugiej połowie roku, najpóźniej w listopadzie 2027.
We wszystkich rozstrzygniętych do tej pory edycjach konkursu OPUS finansowanie otrzymało ponad 11 tys. projektów, a w konkursach typu SONATA ponad 3 tys. wniosków. Tematy wszystkich finansowanych projektów oraz informacje o wynikach ich realizacji są dostępne w Bazie projektów NCN.