Kierownik projektu :
dr hab. Valentina Lepri, prof. IFiS PAN
Instytut Filozofii i Socjologii PAN

Panel: HS1

Konkurs : MINIATURA 2
ogłoszony 17 kwietnia 2018 r.

W 2018 r. zdobyłam grant w organizowanym przez Narodowe Centrum Nauki konkursie MINIATURA 2. Nazwa konkursu kojarzy się z czymś niewielkim, tak jakby finansowanie to tylko w znikomym stopniu pomagało badaczom. To jednak nieprawda – w rzeczywistości jest wręcz przeciwnie, a moja własna historia jest tego najlepszym przykładem.

Kończyłam wówczas właśnie trudne badania poświęcone działalności dydaktycznej Akademii Zamojskiej w okresie renesansu. Byłam zadowolona z wyników, ale moja praca – jak to zazwyczaj w nauce bywa – otworzyła nowe perspektywy badawcze. Stało się tak za sprawą pewnych dokumentów, które zwróciły moją szczególną uwagę – rękopisów spisanych przez uczniów, którzy w XVI wieku studiowali za granicą. Rękopisy te znajdują się obecnie w ważnych bibliotekach Europy Środkowo-Wschodniej.

Elucidationes in sphaeram Ioannis de Sacro Bosc [skrypt Jakuba Kurzewskiego]. Archiwum Radziwiłłów w Nieświeżu; Archiwum Główne Akt Dawnych. Źródło: Biblioteka NarodowaElucidationes in sphaeram Ioannis de Sacro Bosc [skrypt Jakuba Kurzewskiego]. Archiwum Radziwiłłów w Nieświeżu; Archiwum Główne Akt Dawnych. Źródło: Biblioteka Narodowa Dokumenty takie mogłyby otworzyć nowy rozdział w badaniach nad wczesną nowożytnością, ponieważ pozwalają spojrzeć na historię wiedzy pod zupełnie innym kątem – dlatego też bardzo chciałam je zobaczyć. Niestety znajdowały się one w różnych miejscach kontynentu. Musiałam znaleźć jakiś sposób na sfinansowanie swojego pomysłu. Wtedy właśnie dowiedziałam się o programie MINIATURA, który stworzono z myślą o wspieraniu projektów badawczych na wczesnym etapie realizacji. Cóż to była za niespodzianka! We Włoszech, skąd pochodzę, podobny grant nie istnieje i nigdy nie istniał.

Na szczęście mój wniosek został przyjęty. Przez kolejny rok dużo podróżowałam, odkrywając prawdziwą skarbnicę tekstów w wielu różnych archiwach polskich, czeskich i węgierskich. Wstępny etap badań pokazał jasno, że samokształcenie uczniów nie ograniczało się do neutralnego zapisu faktów z zakresu studiowanego przedmiotu, co pozwala rzucić światło na sposób, w jaki studenci migrujący w kierunku zachodnim na nowo opracowywali zastaną wiedzę, a w szczególności tradycję artystotelesowską. Te obiecujące wyniki wymagały również pogłębionej analizy wkładu studentów w historię myśli europejskiej.

Wróćmy jeszcze raz do tego, co napisałam powyżej. MINIATURA wcale nie jest dla badacza zaledwie „mini-pomocą”. Umożliwiona przez grant realizacja badań wstępnych pozwoliła mi przygotować grunt pod kolejny – szerszy i bardziej ambitny – projekt badawczy. W oparciu o uzyskane wyniki przygotowałam i złożyłam w konkursie ERC Consolidator Grant organizowanym przez Europejską Radę ds. Badań Naukowych (ERC) wniosek pt. “From East to West, and Back Again: Student Travel and Transcultural Knowledge Production in Renaissance Europe (c. 1470-c. 1620)” [„Ze wschodu na zachód i z powrotem: podróże studentów i transkulturowa produkcja wiedzy w renesansowej Europie (ok. 1470-1620)”]. Grant zdobyłam, dzięki czemu przez dłuższy czas mogłam się poświęcić działalności badawczej, a moja kariera naukowa nabrała niebywałego rozpędu. Czy więc MINIATURA to coś niewielkiego? Zdecydowanie nie. Jestem wdzięczna Narodowemu Centrum Nauki za wspaniałe możliwości, jakie przede mną otworzyło.

Pełny tytuł finansowanego projektu : Arystotelizm i praktyki samokształcenia w XVI-wiecznej Europie Środkowowschodniej: wstępne badania nad wybranymi rękopisami uczniów powstałymi podczas studiów zagranicznych

dr hab. Valentina Lepri, prof. IFiS PAN

Kierownik - dodatkowe informacje

Po uzyskaniu doktoratu we Florencji była stypendystką w Niemczech, w Polsce oraz na Harvard University. Otrzymała również Marie Sklodowska-Curie Fellowship oraz senior Fernand Braudel Fellowship na European University Institute. Jest obecnie kierowniczką Centre for the History of Renaissance Knowledge oraz głównym badaczem projektu finansowanego przez ERC „From East to West, and Back Again: Student Travel and Transcultural Knowledge Production in Renaissance Europe (c. 1470-c. 1620)”.

""